เปิดผลงาน "การทูตไผ่ลู่ลม" แนวทางการทูตเชิงรุกที่สอดคล้องไปกับประเทศมหาอำนาจ พา "เวียดนามเป็นดาว" ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หลังยกระดับสัมพันธ์สูงสุดกับมหาอำนาจ ทั้งสหรัฐ จีน และประเทศอื่นๆ

 

สำนักข่าวรอยเตอร์เปิดเผยว่า หลังทำข้อตกลงและประกาศความร่วมมือมากมายในปีนี้และปีก่อนหน้า เวียดนามได้ยกระดับความสัมพันธ์กับประเทศมหาอำนาจอันดับต้น ๆ ของโลกหลายแห่ง ทั้งอดีตศัตรูอย่างจีนและสหรัฐ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของ “การทูตแบบไผ่ลู่ลม” ของเวียดนาม ที่ดำเนินการเชิงรุกมาตั้งแต่ปี 2563 

 

การทูตแบบไผ่ลู่ลมคืออะไร?

 

นโยบายการทูตแบบไผ่ลู่ลม คือ การดำเนินการทางการทูตให้สอดคล้องไปกับประเทศมหาอำนาจในขณะนั้น ซึ่งเวียดนามเป็นผู้เล่นที่มีกลยุทธ์มากขึ้นในห่วงโซ่อุปทานโลก การดำรงตำแหน่งนี้ไว้ เหวียน ฟู่ จอง เลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์ ผู้ทรงอิทธิพลที่สุดในประเทศ ได้ใช้ภาพของต้นไผ่ที่มี “รากที่แข็งแรง ลำต้นอ้วน และกิ่งก้านเคลื่อนไหวไปตามลม” อธิบายถึง “แนวทางนโยบายการต่างประเทศของเวียดนาม” ว่ามีความเป็นมิตร และมีศัตรูน้อย

 

แนวทางนโยบายต่างประเทศเชิงพลวัตที่มากขึ้นของเวียดนาม และข้อตกลงทางการทูตที่สำคัญตลอดช่วง 12 เดือนที่ผ่านมามีดังนี้

 

เวียดนาม x จีน :

 

ช่วงต้นเดือนที่ผ่านมา เวียดนามและจีนเห็นพ้องที่จะสร้างชุมชนที่มีอนาคตร่วมกัน ระหว่างที่ประธานาธิบดีสี จิ้นผิง เยือนเวียดนาม ซึ่งเป็นประเทศเอเชียแห่งแรกที่สีเยือนในปีนี้

 

ทั้งสองฝ่ายได้ลงนามเอกสารความร่วมมือหลายโอกาส เช่น โครงการพื้นฐานการขนส่ง, การค้า, ความมั่นคงและเศรษฐกิจดิจิทัล และเผยแพร่แถลงการณ์เกี่ยวกับความมุ่งมั่นในหลายด้าน

 

ทั้งนี้ จีนเป็นคู่ค้ารายใหญ่ที่สุดของเวียดนาม และเป็นแหล่งนำเข้าสินค้าในอุตสาหกรรมการผลิตที่สำคัญ แต่ทั้งสองประเทศคอมมิวนิสต์ตกอยู่ภายใต้ความขัดแย้งในทะเลจีนใต้มานานหลายปี ซึ่งล่าสุดก็คือเดือน พ.ค.ที่ผ่านมา

 

เวียดนาม x สหรัฐ :

 

เวียดนามและสหรัฐได้ยกระดับความสัมพันธ์สู่ความเป็นหุ้นส่วนแบบยุทธศาสตร์รอบด้านเมื่อเดือน ก.ย. ซึ่งถือเป็นการยกระดับความสัมพันธ์สูงสุดของเวียดนาม และประกาศกระชับความร่วมมือด้านเซมิคอนดักเตอร์และแร่สำคัญในช่วงที่ประธานาธิบดีโจ ไบเดนเยือนเวียดนาม

 

สหรัฐผู้นำเข้าสินค้าเวียดนามอันดับต้น ๆ ได้ผลักดันให้มีการยกระดับความสัมพันธ์ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์สร้างความปลอดภัยต่อการเข้าถึงห่วงโซ่อุปทานทั่วโลกอย่างต่อเนื่อง และจำกัดอำนาจจีนไว้ในทะเลจีนใต้

 

เวียดนาม x ญี่ปุ่น :

 

เวียดนามและญี่ปุ่นได้ยกระดับความสัมพันธ์สู่ระดับสูงสุดในช่วงการเยือนกรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่นของประธานาธิบดีหวอ วัน เถือง เมื่อเดือน พ.ย. และเห็นพ้องส่งเสริมความมั่นคงและความร่วมมือทางเศรษฐกิจ

 

ทั้งนี้ บริษัทข้ามชาติของญี่ปุ่น ทั้งแคนนอน ฮอนด้า พานาโซนิค และบริดจ์สโตน เป็นหนึ่งในนักลงทุนรายใหญ่ที่สุดในเวียดนาม

 

เวียดนาม x เกาหลีใต้ :

 

เวียดนามและเกาหลีใต้ ได้ยกระดับความสัมพันธ์สู่ความเป็นหุ้นส่วนแบบยุทธศาสตร์รอบด้านเมื่อเดือน ธ.ค. 2565 ในช่วงที่อดีตประธานาธิบดีเหวียน ซวน ฟุก เยือนกรุงโซล และทั้งสองให้ความสำคัญด้านการค้า การลงทุน รวมถึงการป้องกันและความมั่นคง

เกาหลีใต้เป็นแหล่งการลงทุนต่างประเทศที่ใหญ่ที่สุดในเวียดนาม ซึ่งซัมซุงอิเล็กทรอนิกส์เป็นนักลงทุนรายใหญ่ที่สุดในประเทศ และมีโรงประกอบสมาร์ตโฟน 50% อยู่ในเวียดนาม

 

ในเดือน มิ.ย.ทั้งสองฝ่ายได้ลงนามข้อตกลงเพิ่มเติม 17 ฉบับ ทั้งด้านความมั่นคงและแร่ที่สำคัญ ในช่วงที่ประธานาธิบดียุน ซ็อกยอล เยือนเวียดนาม

 

เวียดนาม x นครรัฐวาติกัน :

 

เวียดนามและนครรัฐวาติกันเห็นพ้องให้มีผู้แทนสันตะปาปาประจำถิ่นหลังสงครามคนแรกในกรุงฮานอย ในช่วงที่ปธน.หวอ วัน เถืองเข้าพบโป๊ปเมื่อเดือน ก.ค. และผู้แทนก็ได้รับการอนุมัติในเดือน ธ.ค.

ทั้งนี้ เวียดนาม บ้านแห่งผู้นับถือคริสตจักรโรมันคาทอลิกเกือบ 7 ล้านคน ได้ทลายความสัมพันธ์กับวาติกันหลังคอมมิวนิสต์ขึ้นมามีอำนาจในประเทศในช่วงสิ้นสุดสงครามเวียดนามในปี 1975 จากนั้นการหารือแต่งตั้งผู้แทนสันตะปาปาก็เริ่มต้นขึ้นในปี 2552

 

ฮับแห่งการค้า :

 

เมื่อเดือน ก.ค. เวียดนามได้เพิ่มอิสราเอลให้เป็นพาร์ตเนอร์การค้าเสรี และเวียดนามเองก็เป็นสมาชิกข้อตกลงทางการค้าเป็นวงกว้างมากขึ้น ทั้งข้อตกลงความครอบคลุมและความก้าวหน้าเพื่อหุ้นส่วนทางการค้าภาคพื้นเอเชียแปซิฟิก (CPTPP) และความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (RCEP)

 

เป้าหมายต่อไป?

 

ในปี 2567 เวียดนามคาดว่าจะยกระดับความสัมพันธ์กับออสเตรเลียสู่ความเป็นหุ้นส่วนแบบยุทธศาสตร์รอบด้าน และประธานาธิบดีเอ็มมานูเอล มาครง อาจมาเยือนเวียดนามในปีหน้า เนื่องจากต้องการส่งเสริมความสัมพันธ์ด้านความมั่นคงและการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน

 

ที่มา กรุงเทพธุรกิจ

วันที่ 28 ธันวาคม 2566